zazaki.net
21 Teşrîne 2017 Sêşeme

Murad Canşad / Nuştox

Deyîrbaz!

18 Kanûne 2011 Yewşeme 09:54

Embazê ma Bîranîn, herçiqas têla sipîye pira çin a zî hema-hema çewresserre esto. Yewero goştgiran o, qame ra hebêk kilmek. Qirmiçanê dormeyê çiman ra mebo, merdim vano qey da-hîrisserre yo.

Hîrê-çar nameyê xo estê. Mîyanê keyeyî de yew name, mîyanê dewe de yewna name, nasnameyî ser o nameyêna. O, nê hîrê-çar nameyan pêro-pîya îdare keno! Cîyakarîya nêfîşneno mîyan! Ma het nameyê xo “Bîranîn” o. Ma wina veng danê ci.

Kanîreş ra dewa Ereba ra yo. O yo ke vano, Ereba berza-berz gilê koyî ra ya.

Deyîrbazêko temam o embazê ma yo delalî. Repertuwarê xo zî repertuwar o. Kirmanckî, kirdaskî, tirkî… Bi tirkî her deyîra winasîye vano ke ti vana qey elemanê “Yurttan Sesler Topluluğu”yê trkan o. Bi xo kirdas o la seba ke kirmanckî ra zaf hes keno, hîna zêde bi kirmanckî vano. Xora kewto ver kirmanckî musayo, zaf weş zî qisey keno.

La mi qet nêdîyo ke deyîrbazê ma yê delalî hetanî peynî, rast û durist, deyîrêk vata û temam kerda. Heme deyîrê xo nêmcet ê. Yê hemîne zî vateyê ci vurnayê, çekuyê winasî pêardê ke merdim şaş û pêşaş maneno.

Bi tirkî deyîrêk esta: “Vay vay vay vay tosuno / (…) İpek mendil kirlenmiş / Gönder yar yıkasıno…” Ey na deyîre wina çarnaya yan zî fehm kerda: “Köpek mendil sallasın / Gönder yar yıkasıno!...”

Nêmeyê xo kirdaskî nêmeyê xo tirkî, deyîrêka xo ya menşure esta. Çimeyê ey kam o, ez nêzanena. La ez texmîn kena ke o bi xo yo. Ey ra teber yewna kes nêeşkeno hetê şekl û mana ra çekuyanê winasîyanê ecêban bîyaro pêser. Na deyîra xo ya menşure bi terzê dengbêjan vano. Dest erzeno kerrika goşî, çiman qemitneno pêra:

“Penîrê zozanaaa

Zozanê çiyayêê Şerafettin dağlarında gezer üç beş iki ayaklı ceylan, sanırım geçen yıl bu zamanlardııı…”

Çend pêlê zerrî ê daîmîyî estê. Çi wext ê pêlî ameyî ci, dest bi deyîranê kirmanckî keno.

Wexto ke pêlê xem û kederî ameyî ci, dest û sere xo ver de beno û ano:

“Ez niweş aaa mîyûn ciilûn diii

Ti şew ruej mi hoonûn diii…”

Pêlê coş û heyecanî ke amey ci, sey sergovendan cayê xo de reqisîyeno:

“Way way way way

Way way nînna nînna

Ma vey dên welê şima…”

Ez bivaja, hema hîna zêde pêlê sîtemkarîye yenê ci. O wext dest bi “Nînna nînnayê” keno. Vano, “Teres baykê keynûn û, nînna nînna yê / Kenya qic ma nidûnû, nînna nînnayê…”

Mi vat ke ey hetanî peynîye, raste-rast, caran deyîrêk nêvata û temam nêkerda. Deyîrbazê ma yo hêca tîya de zî westayîya xo nawneno û na deyîre wina vano:

“Kutik baykê keyna noo, nînna nînnayê

Kenya qic ma nêdano, nînna nînnayê…”

No nuşte 820 rey wanîyayo
No nuşte hema şîrove nêbîyo.