zazaki.net
21 Teşrîne 2017 Sêşeme
Girdîya Karakteran : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
13 Hezîrane 2011 Dişeme 13:44

Ez Nêbena Heywan!

Mistefa Şahîn

Ez dewa Çiflikkoy ya qezaya Yalova de malim bîya. Malbatê Şêx Abdullahê Melekan (*) ra Mela Emîn nêweşo giran bi. Nêweşxane de mendêne. Seba alîkarî şewêk ez ey het menda. Mi rê zaf çî qisey kerdîy. La yew serpunda (serebute) ey, nê çarês serrî yê mi vîr de ya.

Seydayî serpunda xo de va:

A serre Mûş de serranê verênan gore zimistan çetin ravêrîya. Aşma çeleyî de di hewteyî pêsero, vewre vara. Milet bi rojan keye ra nişka vecîyo teber. Sey ewroyî çîyê ke çîn bi pê hewîya xo zî bîyarê. Deşta Mûşî sera-ser bîbî sipî, banî zî binê vewre de vînî bîbîy. Şarê ucayî vatêne, Mûş bi xo cayêko serdin o. La ma çi rey hendêke serd nêdîyo.

A roje asmên akerde bi, la zaf  serd bi. Seke asmên ra zemherî bivaro. Verê tîja rojî de her yew peleyê vewre sey sîmê qumaşî reng bi reng şewl dayênê çimanê merdimî. Destê camêrdan de huye û sirutme, o tewir rayirî akerdêne. Tutan zî bêrîya yewbînî kerdbî. Wexto ke tîje vecîyayêne, dewe de cayo germin verê camî bi. Seba kaykerdişî qicê dewe zafêrî uca de ameyênê pesêr.

Nê rojan de cematê nimajî nêamêne pesêr. A roje seba nimajî ez çend deqayî cematê xo ra ver şîya camî. Mi kolî eştîy soba û şîya verê camî ke ezanê nîmroje biwanî. Mi ewnîya saete ra. Hima wextê nimajî mendbi. Mi waşt, hewşê camî de him wext ravîyarnî him zî dor û dormale temaşe bikî. Binê dêsê camî de verê tîje de ez tikêk ewiqîyaya. Mi ewnîya ke ez çi bivînî! Mêmanê mi ewro tutî bî. Verê dêsê hewşî de çar lajekî roniştbîy û xo rê zewade werdêne.

Lajekan ra yewî nan û helawe werdêne. Lajekanê diyin û hîrêyin nan û penîr werdêne. Lajekê çarin zî tena nan werdêne. Ez bi nimite him ewnîyêna înan ra him zî goşdarî kena.

Wayîranê nan û penîrî ra lajekêk waşt nan û helawe biwero. Wayîrê helawe ra va:

- Ti bineyke helawe nêdanî mi?

Lajekî cewab da va:

- Heger ti bibî kutikê mi û bikerê ewte-ewt, ez o bidî.

Ey kerd ewte-ewt, bineyke helawe werde.

Wayîrê zewadeyê penîrî ra yê bînî zî wayîrê helawe ra va:

- Ez zî helawe wazena, helawe bi de mi zî.

Wayîrê helawe ey ra va:

- Heger ti bibî herê mi û sey herî bizirî, ez o bidî.

Lajekê bênefsî waştişê ey qabul kerd. Sey herî zira û helawa xo girewte werde.

Înan ra yewî tena nano ziwa werdêne. Ey zî helawe waşte va:

- Madem ke to helawe da ê embazan, bide mi zî.

Lajekê wayîre helawe va:

- Heger ti bibî pisîngê mi, seba mi bikerî nawe-naw, ez o helawe bidî to zî.

Lajê ke nano bêqatix werdêne, va:

- Nê, ez nêbena heywanê çi kesî! Seke ti vînenê ez merdim a. Ti merdim bîbîyêne, ti do helawe bidayêne ma hemîne. 

O dem de înan ez dîya. Lajeko wayîrê nanê bêqatixî ame mi het, va:

- Seyda, merdim helawe biwero û bibo heywan rind o, yan merdim helawe nêwero merdim bimano rind o?

Mi va:

- Ez nêzana şima ra se vajî. Şima tut ê, yewbînî reyra kaykenê. Ez raşt vajî, bî hîrê serrî mi helawe nêwerda. Qaydeyo ke şima vînenê, ez xo sey merdimêko baş hesibnena. Dor û dormale, mi rê hurmet keno. La cîranê min o zaf zengîn esto. Ez eşkena vajî, hima-hima her roje helawe weno, kes ey rê hurmet nêkeno.

Lajek ageyra embazanê xo ra va:

- Ez helawe nêwena. Ez xo rê nano wuşk wena, la ez nêbena heywanê kesî. Hîrê serrî yo ke melayî helawe nêwerda, çîyê pê nêbîyo.

_________

(*) Melekan, dewa Bongilanî ya. Şêx Abdullah meselaya Şêx Seîdî de Amed de îdam bi. Zamayê Şêx Seîdî bi.

Na xebere 1688 rey wanîyaya
No nuşte hema şîrove nêbîyo.