zazaki.net
16 Oktobre 2021 Şeme

Roşan Lezgîn / Nuştox

Kürtçede Akuzatif-Ergatif Özellik

31 Çele 2016 Yewşeme 19:26

Kürtçe lehçeleri, şimdiye kadar yapılan “dil” ve “lehçe” tartışmalarında genelde İranî dillerdeki ses değişimi açısından kimi sözcükler kabaca karşılaştırılarak bir takım iddialar öne sürüldü. “Dil” ve “lehçe” kavramlarının herkes tarafından kabul edilen ortak tanımlarının olmaması ve karmaşık yapılara sahip olmalarından dolayı sadece bir özelliğine dayanarak sınıflandırma yapmak son derece sorunludur. Herhangi bir dilde sesler, ergativite ve eril-dişil özelliği gibi kimi özellikler zamanla değişime uğrayabilir veya kaybolabilir. Ancak temel karakteristik özellikler sonradan bir dile eklenemez. Sözgelimi bir dil sonradan ergatif olmaz veya eril-dişil özelliği kazanamaz. Bu nedenle bir dilin farklı kollarını temel karakteristik özellikler açısından karşılaştırmak gerekir. Bu açıdan Kürtçeye baktığımızda, örneğin Kurmancî ve Zazakî Kürtçesinde, akuzatif-ergatif özellikler açısından aynı yapıya sahip olduğunu görüyoruz. İşte bu temel özellik, onların aynı dilin dalları olduklarına dair önemli bir delil olarak karşımızdayken, bunu görmeyerek kimi şekilsel değişimlere abartılı anlamlar yüklemek bilimsel olmayan paradigmalardan kaynaklanmaktadır. Bu çalışmanın amacı Kürtçenin yapısını oluşturan en temel sistemsel özelliği olan akuzatif-ergatif özellik açısından Kurmancî ve Zazakî Kürtçelerinin incelenmesidir.

Makaleyi okumak için PDF dosyasını tıkla...

No nuşte 12865 rey wanîyayo
ŞÎROVEYÎ
siyahkarga@hotmail.com
qijikareş
merheba mamoste min makale te xwend spas dikim û çend tiştan jî ez bo kekê xwe berfireh bikim

1 - Zazakî Kürtçesinde, biri yalın hal (-î) diğeri bükünlü hal (-an) olmak üzere
iki çeşit çoğul eki vardır. Kurmancî de ise, sadece bükünlü hal çoğul eki (-an)
vardır. Kurmancî de sözcükler yalın halde çoğul olmuyor.

ev ji makala te ye.
cav û bersiv
di zimanê avesta da iy(î) û an wek plural form hene
iy(î) bo dual û tesniye
an bo plural teslis

di zarê serhedê da wek gramera kirdkî ev herdû jî tên karin. bi dengê iy va exlebî.

xwendekariy xwendekaran birin
xwendekaran xweindekariy birin

spas bi bo karê te. min xwest çend tiştan bi te ra par vebikim. bo zaninê berfireh bikin. mala te hezar cariy/caran ava be
22 Temmuze 2021 Panşeme 20:11